Το δημοσιογραφικό δίδυμο Μαρίνος Αλειφέρης – Γιώργος Χαραμίδης συνεχίζει να ξεχωρίζει στον χώρο της ερευνητικής δημοσιογραφίας, υπογράφοντας μοναδικά ρεπορτάζ και οδοιπορικά που κερδίζουν το ενδιαφέρον του αναγνωστικού κοινού. Με συνέπεια, επαγγελματισμό και ξεχωριστή δημοσιογραφική ματιά, οι δύο δημοσιογράφοι αναδεικνύουν πρόσωπα, τόπους και ιστορίες της Ελλάδας, μεταφέροντας εικόνες και βιώματα που σπάνια βρίσκουν θέση στην καθημερινή ειδησεογραφία.
Μέσα από τη συνεργασία τους με το Πρώτο Θέμα, συνεχίζουν να παρουσιάζουν αποκλειστικά θέματα και ταξιδιωτικά οδοιπορικά υψηλής ποιότητας, επιβεβαιώνοντας τη θέση τους ανάμεσα στις πιο δημιουργικές δημοσιογραφικές ομάδες της χώρας.
Πηγή protothema.gr
Από τη Λιβύη στην Κρήτη, το μεταναστευτικό από την απέναντι πλευρά: «Πρώτα ο Θεός, μετά θα πάω στη Ελλάδα, ακολουθούμε όσους έφυγαν πριν από εμάς»
Η νέα αποστολή της «Μέδουσας» του protothema.gr δεν καταγράφει μόνο τις βάρκες που φεύγουν – Αναζητά τους ανθρώπους, τα δίκτυα, τις αιτίες και τις πολιτικές ευθύνες πίσω από μία διαδρομή που έχει πλέον εδραιωθεί και συνδέει άμεσα τις ακτές της Λιβύης με τη Γαύδο και την Κρήτη.
Έναν χρόνο μετά το πρώτο ταξίδι της «Μέδουσας» του protothema.gr στη Γαύδο και τη νότια Κρήτη, επιστρέφουμε στο μεταναστευτικό ακολουθώντας αυτή τη φορά τη διαδρομή ανάποδα.
Περνάμε στην άλλη πλευρά της Μεσογείου, στη Λιβύη, εκεί όπου αρχίζει το τελευταίο και πιο επικίνδυνο κομμάτι του ταξιδιού προς την Ευρώπη. Συναντάμε ανθρώπους από το Σουδάν, την Ερυθραία και το Μπανγκλαντές, ακούμε τις ιστορίες τους και καταγράφουμε τους δρόμους που τους οδήγησαν έως τις λιβυκές ακτές.
«Ήρθα στο Τομπρούκ για να περάσω από τη θάλασσα. Θέλω να βρω μια καλύτερη ζωή από εκείνη που ζήσαμε στο Σουδάν», μας λέει ένας από τους ανθρώπους που περιμένουν την ευκαιρία να αναχωρήσουν. Για μία θέση στο σκάφος, όπως εξηγεί, οι Σουδανοί πληρώνουν περίπου 15.000 λιβυκά δηνάρια. Τον ακριβή προορισμό δεν τον γνωρίζει. «Θα φτάσουμε σε κάποιο ελληνικό νησί. Μετά θα πάμε στις δομές φιλοξενίας. Θα δούμε τι θα συμβεί».
Αυτή είναι η πραγματικότητα πίσω από τους αριθμούς των αφίξεων. Άνθρωποι που έχουν ήδη περάσει σύνορα, ερήμους, πολέμους και πολύμηνες περιόδους αναμονής, παραδίδουν τις αποταμιεύσεις ολόκληρων οικογενειών σε δίκτυα διακινητών, χωρίς καμία εγγύηση ότι το σκάφος θα φτάσει ποτέ στην Ελλάδα.
Η «Μέδουσα» καταγράφει και τις αιτίες που καθιστούν για πολλούς την επιστροφή αδύνατη. Ένας νεαρός από την Ερυθραία περιγράφει το προσωπικό τίμημα της φυγής του: «Η μητέρα μου φυλακίστηκε επειδή δεν κατατάχθηκα στον στρατό. Όταν διέφυγα, φυλάκισαν τη μητέρα μου. Δεν αποφυλακίστηκε». Στην ερώτηση εάν σκέφτεται να επιστρέψει, η απάντησή του είναι κατηγορηματική: «Δεν θέλω να επιστρέψω. Αν επιστρέψω, μπορεί να με φυλακίσουν».
Με σπάνια πρόσβαση στην κατεστραμμένη παλιά πόλη της Βεγγάζης, το νέο επεισόδιο καταγράφει παράλληλα τα τραύματα μιας χώρας που προσπαθεί ακόμη να ανασυγκροτηθεί μετά την κατάρρευση του καθεστώτος Καντάφι, τον εμφύλιο πόλεμο, την κυριαρχία των πολιτοφυλακών και τις μάχες με τις τζιχαντιστικές οργανώσεις.
Η Λιβύη επιχειρεί να κλείσει τις δικές της πληγές, ενώ ταυτόχρονα καλείται να διαχειριστεί μία μεταναστευτική πίεση που υπερβαίνει τις δυνατότητές της. Σύμφωνα με αξιωματούχο των λιβυκών αρχών, μόνο στην ανατολική περιοχή καταγράφηκαν την προηγούμενη χρονιά 41.000 μετανάστες διαφορετικών εθνικοτήτων. Οι συνολικές εκτιμήσεις που παρουσιάζονται στο ντοκιμαντέρ ανεβάζουν τον αριθμό των μεταναστών που βρίσκονται στη χώρα σε περισσότερο από ένα εκατομμύριο.
Οι αρχές υποστηρίζουν ότι πίσω από τις αναχωρήσεις λειτουργούν οργανωμένα διασυνοριακά δίκτυα, τα οποία εκμεταλλεύονται ανθρώπους που προσπαθούν να ξεφύγουν από πολέμους, διώξεις και ακραία φτώχεια. «Στο μεταναστευτικό έχουν παρεισφρήσει τρομοκρατικές ομάδες, ισλαμιστές, το οργανωμένο έγκλημα και διασυνοριακά εγκληματικά δίκτυα», αναφέρει ένας από τους αξιωματούχους που μιλούν στη «Μέδουσα».
Την ίδια στιγμή, η λιβυκή πλευρά καταγγέλλει ότι η ευρωπαϊκή βοήθεια παραμένει ανεπαρκής. «Έχουμε πραγματοποιήσει δέκα συναντήσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά δεν έχουμε λάβει καμία στήριξη», δηλώνει αξιωματούχος, ζητώντας «πραγματική δράση» και όχι μόνο πολιτικές δεσμεύσεις. Επιμένει, παράλληλα, ότι η αντιμετώπιση του προβλήματος πρέπει να αρχίζει πριν από την άφιξη των μεταναστών στη Λιβύη: «Για να βοηθήσετε ουσιαστικά, πρέπει να στηρίξετε τις χώρες προέλευσής τους».
Ιδιαίτερη θέση στο ντοκιμαντέρ έχει ο ανώτατος αξιωματικός του λιβυκού Λιμενικού που μιλά ελληνικά, έχοντας εκπαιδευτεί στη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων. Επιβεβαιώνει τη συνεργασία με την Ελλάδα, αλλά προειδοποιεί ότι οι περιπολίες και τα περιορισμένα ναυτικά μέσα δεν αρκούν για να ελεγχθεί η τεράστια λιβυκή ακτογραμμή και οι συνεχώς μεταβαλλόμενες μέθοδοι των διακινητών.
Η θέση των λιβυκών αρχών για το ενδεχόμενο μόνιμης παραμονής των μεταναστών στη χώρα είναι επίσης απόλυτη: «Δεν θέλουμε να εγκατασταθούν εδώ. Δεν θέλουμε η Ευρωπαϊκή Ένωση και τα Ηνωμένα Έθνη να τους εγκαταστήσουν εδώ. Αυτό αποτελεί κόκκινη γραμμή για εμάς».
Η νέα αποστολή της «Μέδουσας» δεν καταγράφει μόνο τις βάρκες που φεύγουν. Αναζητά τους ανθρώπους, τα δίκτυα, τις αιτίες και τις πολιτικές ευθύνες πίσω από μία διαδρομή που έχει πλέον εδραιωθεί και συνδέει άμεσα τις ακτές της Λιβύης με τη Γαύδο και την Κρήτη.
Δείτε βίντεο, παλαιότερο ρεπορτάζ της Μέδουσας για το μεταναστευτικό: Γαύδος, το πέρασμα του θανάτου στη Μεσόγειο:
